KONYA İLİ EKONOMİK GÖSTERGELERİ – AĞUSTOS 2024
KONYA İLİ EKONOMİK GÖSTERGELERİ – AĞUSTOS 2024
Konya Ticaret Odası ve TEPAV işbirliği ile yapılan “Konya İli Ekonomik Göstergeleri”, Konya ekonomisinin aylık sektörel analizi ortaya çıkmaktadır. Çalışma beş ayrı alt bültenden oluşmaktadır: Perakende Güven Endeksi, Hizmet Sektörü Güven Endeksi, İnşaat Sektörü Güven Endeksi, İstihdam İzleme Bülteni ve Dış Ticaret Bülteni. Perakende sektöründe 300, Hizmetler sektöründe 300 ve İnşaat sektöründe 200 firma ile anket yapılmaktadır.
Konya’da perakende güveni geçen aya kıyasla değişim göstermezken, geçen yıla kıyasla sınırlı arttı
Temmuz 2024’te TEPAV Perakende Güven Endeksi (TEPE) -8,1 puan değerini alırken, KOPE -0,3 puan değerini almıştır. Geçen yılın aynı dönemine göre KOPE 0,4 puan, TEPE 8,7 puan artış göstermiştir. Geçen aya göre bakıldığında ise KOPE aynı kalırken, TEPE ise 0,3 puan azalış göstermiştir. Konya perakendesi Türkiye genelinden ve AB-27’den daha olumlu seyrederken, KOPE değerinin yıllık artışında, önümüzdeki 3 ayda satış beklentisi göstergesindeki 11,0 puanlık iyileşme belirleyici olmuştur. Diğer taraftan mevcut stok düzeyinin normalin üzerinde olduğu yönündeki 5,3 puanlık değişim endekse olumsuz yansımıştır.
Perakende güveni Temmuz ayında en çok “tekstil, hazır giyim ve ayakkabı” sektöründe arttı
Konya’da perakende sektörüne alt sektörler itibarıyla bakıldığında, Temmuz ayında geçen yılın aynı dönemine göre “tekstil, hazır giyim ve ayakkabı”, “motorlu taşıtlar” ve “diğer (akaryakıt istasyonu, eczane, parfümeri, nalbur, züccaciye, kırtasiye, vb.)” sektörlerinde ortalamanın üzerinde; “birden fazla türde ürün satan bakkal, market ve büyük mağazalar”, “yiyecek, içecek ve tütün ürünleri”, “elektrikli ev aletleri, radyo ve televizyonlar” ve “mobilya, aydınlatma ekipmanı ve ev içi kullanım ürünleri” sektörlerinde ise ortalamanın altında değişimler görülmüştür. “Mobilya, aydınlatma ekipmanı ve ev içi kullanım ürünleri” sektöründe yüzde 38,4 puanlık daralma görülmektedir.
Hizmetler Sektörü Güven Endeksi geçen aya göre Konya’da, AB-27’de ve Türkiye genelinde azaldı
Temmuz ayında Konya Hizmetler Sektörü Güven Endeksi geçen yıla göre 10,8 puan, geçen aya göre ise 9,8 puan azalarak -2,2 puan değerini almıştır. Türkiye genelini temsil eden Hizmetler Sektörü Güven Endeksi ise Temmuz 2024’te geçen aya göre 0,6 puan, geçen yıla göre 2,8 puan azalarak 21,3 puan değerine ulaşmıştır. AB-27’yi temsil eden Hizmetler Sektörü Güven Endeksi Temmuz 2024’te geçen yılın aynı dönemine göre 1,0 puan, bir önceki aya göre ise 1,9 puan azalarak 8,3 puan değerini almıştır.
Geçen yıla göre finansal kısıtların faaliyetleri kısıtladığını belirtenlerin oranı belirgin olarak azaldı
Konya’da hizmetler sektöründeki firmaların faaliyetlerini kısıtlayan faktörlere ilişkin değerlendirmeleri geçen yıla göre karşılaştırıldığında, finansal kısıtların, materyal veya ekipman eksikliğinin, talep yetersizliğinin ve kısmen işgücü eksikliğinin faaliyetleri kısıtladığını belirtenlerin oranı azalmıştır. Temmuz ayında değerlendirme anketine katılan firmaların yüzde 22,3’ü finansal kısıtların, 10,0’u talep yetersizliğinin, yüzde 1,7’si materyal veya ekipman eksikliğinin ve yüzde 0,7’si işgücü eksikliğinin faaliyetlerini kısıtladığını belirtmiştir. Faaliyetlerini kısıtlayıcı faktör olmadığını söyleyenlerin oranı ise yüzde 6,0’dır.
İnşaat sektörü güveni Konya’da ve Türkiye’de azaldı
Konya İnşaat Sektörü Güven Endeksi, Temmuz 2024’te geçen yılın aynı dönemine göre 17,3 puan, bir önceki aya göre ise 19,3 puan azalarak -28,8 puan değerini almıştır. Diğer taraftan, Temmuz 2024’te Türkiye genelini temsil eden inşaat sektörü güven endeksi -11,9 puan ve AB-27’yi temsil eden güven endeksi ise -4,7 puan değerini almıştır. Temmuz ayında inşaat sektörü güven endeksi Konya’da ve Türkiye’de azalırken, AB-27’de artmıştır. Endeksler, Türkiye genelinde Temmuz 2020, Konya’da ise Eylül 2021’den sonra kötümser algıların ağırlıkta olduğunu gösteren negatif değerler alırken, AB-27’de ise (Mayıs 2023 dışında) Ekim 2022’den bu yana negatif değerlidir.
Konya’da Kadın İstihdamının Payı Artıyor
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından yayınlanan Mayıs ayı kayıtlı istihdam istatistiklerine göre, Konya’da toplam sigortalı çalışan sayısı geçen yılın aynı ayına göre 21.074 (yüzde 3,9) artarak 568.284 olmuş, geçen aya göre ise 8.681 (yüzde 1,5) artış gerçekleşmiştir. İlgili dönemde Türkiye genelinde ise yıllık değişim oranı yüzde 3,8 düzeyinde olup toplam sigortalı çalışan sayısı bir önceki aya göre 385.283 artarak 23.328.174 olmuştur. Konya’da çalışan sınıfı ayrımı incelendiğinde, istihdamda geçen aya göre kayıtlı çiftçi ve kamu grubu dışında diğer gruplarda artış gözlenmektedir. Mayıs ayında geçen aya göre çiftçi grubunda yüzde 0,4, kamu çalışan grubunda yüzde 0,1 azalış yaşanırken, kayıtlı esnaf grubunda yüzde 0,2 ve sigortalı ücretli istihdamında yüzde 2,5 artış olmuştur. Diğer taraftan, Türkiye’de 7. sırada yer alan Konya’da faaliyet gösteren iş yeri sayısı Mayıs 2023’e kıyasla yüzde 5,3 oranında artış göstererek 55.217’ye ulaşmıştır. Bu dönemde, kadın istihdamı yüzde 11,9 artarak 98.051 olmuş ve toplam istihdamdaki payı yüzde 26,6’dan yüzde 26,7’ye çıkmıştır.
Haziran Ayında Hububat Dış Ticaretini En Fazla Artıran Sektör
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından Özel Ticaret Sistemine göre yayımlanan Dış Ticaret İstatistiklerine göre, Haziran 2024’te Konya’nın ihracatı 235,0 milyon dolar, ithalatı ise 108,5 milyon dolar düzeyinde gerçekleşmiştir. Yıllıklandırılmış verilere bakıldığında, dış ticaret fazlasının 1,6 milyar dolar, ihracatın ithalatı karşılama oranının ise yüzde 231 düzeyinde gerçekleştiği görülmektedir. Konya’da 2023 yılının ikinci yarısından itibaren ithalat artış hızı yavaşlarken ihracatın yükselmesine bağlı olarak ihracatın ithalatı karşılama oranı artış eğilimindedir ve Haziran 2024 itibarıyla artış 54 puana çıkmıştır. Diğer taraftan Türkiye geneline bakıldığında, Haziran 2024 itibarıyla yıllık ihracat gelirleri ithalat harcamalarının yüzde 71,7’sini karşılarken dış ticaret açığı da 91,0 milyar düzeyinde gerçekleşmiştir.
Haziran 2024’te ihracat içinde yüzde 2,4’lük pay ile sekizince sırada yer alan “hubat” sektörünün ihracatı geçen yılki 587.594 bin dolar seviyesinden 5,8 milyon dolara ulaşmıştır (yüzde 885,0 artış). Diğer taraftan, bu dönemde ilk 10 sektör arasında yer alan ve toplam ihracat içinde yüzde 2,3’lük payı olan “Kakao ve kakao müstahzarları” sektörü ihracatı en hızlı daralan sektör olmuştur. Ayrıca, “Hububat, un, nişasta veya süt müstahzarları, pastacılık ürünleri” ve “Elektrikli makina ve cihazlar, ses kaydetme-verme, televizyon görüntü-ses kaydetme-verme cihazları, aksam-parça-aksesuarı” sektörlerindeki daralmalar da dikkat çekmektedir.
Ülkeler bazında Konya’nın ihracat rakamlarına bakıldığında, Haziran ayında ihracatın en fazla arttığı ülke İtalya olmuştur. Konya’nın İtalya’ya olan ihracatı geçen yılın aynı ayına göre yüzde 30,9 artarak 11,7 milyon dolara ulaşmış, toplamdaki payı da yüzde 5,0’a çıkmıştır. Diğer taraftan, bu dönemde Polonya, İran ve Cezayir’e yapılan ihracatta da yüzde 10’dan fazla artışlar gerçekleşmiştir. Bunun yanı sıra, Konya’nın ihracatında yüzde 8,9 payı olan Rusya’ya ihracat yüzde 33,0 oranında daralmıştır.
Konya İli Ekonomik Göstergeler için tıklayınız.